شبکه سحر در ۲۴ سالگی| علی برزی: ساختار شبکه اصلاح می شود/ علی رغم تحریم فعالیت می کنیم

خبرگزاران- گروه رادیو و تلویزیون: شبکه جهانی سحر، نخستین شبکه تلویزیونی برون مرزی صدا و سیمای جمهوری اسلامی ایران است که از ۲۵ آبان ماه سال ۱۳۷۶ (۱۶ نوامبر ۱۹۹۷) آغاز به کار کرد و در ساعاتی محدود، به پخش برنامه به هفت زبان عربی، آذری، بوسنیایی، ترکی استانبولی، فرانسه، انگلیسی و اردو (در مجموع ۱۹ ساعت) می پرداخت.

این شبکه تاکنون دوره های مختلفی پشت سر گذاشته و  از مهرماه ۹۳ به تدریج فعالیت خود را در کانال های مختلف به صورت ۲۴ ساعته ارتقا بخشیده و در دی ماه همان سال با افزوده شدن رادیوهای همزبان با سیاست‌گذاری جدید به عنوان شبکه‌ای رادیو و تلویزیونی با ساختاری متفاوت به مسیر خود ادامه داد که هم اکنون با چهار کانال به زبان‌های کردی، آذری، اردو و بالکان در حال تولید و پخش برنامه است.

شبکه جهانی سحر نیازهای متفاوت مخاطبان را با تولید، تأمین و پخش برنامه‌های متنوع در قالب‌های نمایشی، مستند، جنگ و مسابقه، سیاسی و اقتصادی تأمین می‌کند. این شبکه در کنار این برنامه‌ها، برنامه‌های خبری داخلی و بین‌المللی را نیز پوشش می‌دهد.

این بلوک رسانه ای با چهار کانال ۲۴ ساعته اردو، آذری و کردی و بالکان از طریق ماهواره، اینترنت و در برخی کشورها توسط رله کننده‌های محلی قابل دریافت است و اقدام به پخش برنامه های متنوع به چهار زبان برای مخاطبان غیرایرانی می کند. نکته مهم درباره شبکه سحر این است که چهار زبانه بودن این شبکه به معنای پخش یک کنداکتور و محتوای واحد به چهار زبان نیست. در واقع هریک از این شبکه ها کنداکتور خود را بر اساس ساعات سنتی ترافیک مخاطب و تطابق با ساعت منطقه مخاطب، محتوای جداگانه، اخبار ویژه همان منطقه، برنامه های خاص تعامل با بینندگان و شنوندگان همان منطقه و حتی فیلم و سریال های متناسب با فرهنگ و ذائقه مخاطبان خودشان تنظیم می کنند. به این ویژگی بیفزایید اداره همزمان رادیو و تلویزیون در سه کانال اردو، کردی و بالکان را. با این حساب، شبکه سحر یک مجموعه منحصر به فرد در تمام رسانه ملی است.

شبکه سحر در سال‌های اخیر در ابعاد کمی و کیفی پیشرفت‌هایی داشته است. به منظور آشنایی بیشتر با این فعالیت ها و در آستانه شروع بیست و چهارمین سال فعالیت این شبکه گفت و گویی با ابراهیم علی برزی مدیر این شبکه داشته ایم که مشروح آن را در ادامه می خوانید:

**سحر یک شبکه رادیو و تلویزیونی است. این الگوی ساختاری برای اولین بار در معاونت برون مرزی و با شبکه سحر اجرایی شد و سالی که گذشت عملا پنجمین سال اجرای این ساختار خاص بود و حالا می توان تا حدود زیادی به ارزیابی عملکرد شبکه سحر در این شکل و شمایل ویژه پرداخت. به همین دلیل لطفا ارزیابی خود را از عملکرد یک سال گذشته سحر با درنظر گرفتن این نکته بفرمایید.

-در ابتدا باید بگویم که شبکه سحر، تنها یک شبکه رادیو و تلویزیونی با فعالیت ­های معمول در سازمان صداوسیما نیست، بلکه تمام فعالیت­ هایی که یک مجموعه رسانه­ای به آن نیازمند است؛ مانند دوبلاژ، تولید و پخش و برنامه­های خبری و سیاسی و ارتباطات با خبرنگاران و کارشناسان بین المللی در کشورهای مختلف در قالب یک شبکه به نام سحر در حال انجام است و از این حیث، شبکه سحر در سازمانی که می شناسیم به استثنای برخی از شبکه­های برون­مرزی، بی­مانند است.

به عبارت دیگر، شبکه سحر مجموعه ­ای کوچک شده از معاونت های سیما، سیاسی، صدا و اداره کل امور بین الملل است. برای اینکه این مطلب روشن­تر شود، عرض می­کنم که ما در شبکه سحر سالانه به ۱۰۹۵ قسمت سریال دوبله شده و ۳۶۵ قسمت زیرنویس نیاز داریم که همه این فعالیت ها در کانال های شبکه انجام می­شود. پخش اخبار و برنامه های سیاسی در عرف سازمانی به عهده معاونت سیاسی است و شبکه­ های داخلی تقریبا دخالتی در آن ندارند. اما در مجموع چهار کانال شبکه سحر، ۱۴ بخش خبری تلویزیونی و ۶ بخش خبری رادیویی در هر شبانه روز به علاوه برنامه های سیاسی روزانه در هر چهار کانال داریم که همه درون مجموعه شبکه در حال انجام است.

عملکرد موفق شبکه در سال گذشته و سال های پیش از آن و تاثیرگذاری آن در حوزه مخاطب نشان می­دهد این الگو، الگوی درستی است و می­تواند با رفع مشکلاتی که به طور عمده معطوف به مراجع خارج از شبکه است، موفق­تر نیز باشد.

**با توجه به اینکه قبلا هم در شبکه سحر تجربه مدیریتی داشته اید، حالا که مدیریت تمام مجموعه را به عهده گرفته اید، نظرتان درباره این ساختار چیست؟ چه نقاط ضعف و قوتی می بینید؟ و آیا قصد ایجاد تحول و… دارید؟ یکی از مشکلات  شبکه سحر کانال ها همواره این بوده که فقط یک نفر مدیر کانال عملا باید همه امور یک کانال ۲۴ ساعته را که در واقع یک شبکه به معنای حرفه ای است، پیش ببرد. در این خصوص طرح یا برنامه ای دارید؟

-همانطور که فرمودید در گذشته که مسئولیت یکی از کانال های شبکه  را بر عهده داشتم، تلاش می کردم که مدیریت کانال، زیرمجموعه­ ای داشته باشد تا بتوانند فعالیت های شبکه را به نحو بهتری پیش ببرند. ساختار فعلی شبکه به ویژه درباره نحوه مدیریت کانال­ها نیاز به بازنگری و تغییر دارد. سال گذشته برای ایجاد ساختار جدید مذاکرات خوبی صورت گرفته و به نتیجه هم رسیده است، اما برخی مسائل درون سازمانی و فراشبکه ای باعث تاخیر در ابلاغ ساختار جدید شده است.

بدیهی است که مدیر یک کانال در شبکه سحر در مقایسه با مدیر یک شبکه داخلی مسئولیت­های بیشتری دارد. زیرا شبکه های داخلی دخالتی در برنامه های سیاسی و خبر، دوبلاژ، ارتباطات بین المللی و فعالیت­های رادیویی ندارند. از این رو اداره کردن تمام این فعالیت ها در یک کانال ۲۴ساعته توسط یک نفر دشوار است و در ساختاری که پیش بینی کرده ایم و روی آن توافق نیز صورت گرفته است، برای هر کانال زیرمجموعه ای در نظر گرفته شده که حداقل سه یا چهار مدیریت دارد. با ابلاغ ساختار جدید می توانیم ادعا کنیم که شبکه سحر به عنوان یک بلوک رسانه ای دارای یک مسئول است که بر کل فعالیت ها اشراف دارد و یک مجموعه ستادی برای پوشش امور ستادی همه کانال­ها در حال ایفای نقش است و کانال­هایی را در بر می­گیرد که مدیران آنها با استفاده از خدمات سه یا چهار مدیر زیرمجموعه خود، فعالیت­هایشان را به صورت پخش ۲۴ ساعته در چهار زبان اصلی پیش می برند. در حال حاضر اشکال عمده ساختار شبکه سحر این است که کانال های آن به عنوان یک گروه و نه یک شبکه تلویزیونی دیده شده است. ضمن اینکه برای فعالیت­ در فضای مجازی در ساختار و طبعاً در بودجه هیچ پیش­بینی­ نشده است و این کار را سخت کرده است.

**مهم ترین چالش های شبکه سحر در یک سال گذشته چه بوده است؟

-مهم ترین چالش شبکه سحر، دیده نشدن در تصمیمات است. ما باید در همه سطوح تصمیم سازی و سیاستگذاری درخصوص تعیین بودجه، با هویت مستقل و متفاوت از شبکه ­های داخلی دیده شویم. از این رو نباید در تصمیم گیری ­های کلان، شبکه سحر همردیف شبکه های داخلی دیده شود.

متاسفانه شاهد بوده ایم که مواردی مانند استفاده از نیروی انسانی اتباع کشورهای خارجی، در نظر گرفتن مخاطب خارج از کشور، کارشناسان و مهمانان خارج از کشور و  لزوم فعالیت در شبکه­ های اجتماعی حوزه مخاطب، تولید برنامه در حوزه جغرافیایی مخاطب و دوبله با عوامل بومی و در مناطق هدف مورد توجه قرار نمی گیرد و همان تصمیم هایی که برای شبکه های داخلی اتخاذ شده برای شبکه های برون مرزی نیز ابلاغ می شود. اگر سطوح مختلف طراحی سیاست ها، بودجه بندی و تخصیص ها نگاه متفاوتی داشته باشند و بپذیرند که در داخل مجموعه سازمان، شبکه هایی وجود دارند که فعالیت آنها مانند شبکه های داخلی نیست و در عرصه­های متفاوت با نیروی انسانی متفاوت و برای مخاطبان متفاوت فعالیت می­کنند، آن گاه می توانند در برخی قوانین ابلاغی خود تجدیدنظر کرده و تصمیم­هایی اتخاذ کنند که شبکه­های برون مرزی را در انجام ماموریت ها یاری کند.

در این عرصه ما از همه نمایندگان محترم مجلس شورای اسلامی و همکارانمان در سازمان برنامه و بودجه و … همه کسانی که در این عرصه موثرند و تصمیمات آنها روند کار در معاونت برون مرزی را تعیین می کند، دعوت می کنیم با دیدی تخصصی تر از قبل به این بخش بسیار خاص رسانه ملی؛ یعنی رسانه های معاونت برون مرزی که در خط مقدم کارزار رسانه ای با جناح متخاصم قرار دارند، نگاه کنند و ابزار تحقق این خواست منطقی را که این حوزه باید فارغ از دغدغه های مالی، به کیفیت برونداد خود به عنوان پرچم رسانه ای هویت ج.ا.ا. در جهان بیندیشد، تامین کنند. بی گمان در این مسیر همه بخش های بالادستی سازمان صداوسیما  تا بالاترین نهادهای کشور باید دست به دست هم داده و به وظیفه ذاتی خود در قبال رسانه های معاونت برون مرزی عمل کنند.

**شبکه سحر در زمینه تولید مستند چه پیشرفت هایی داشته است؟

-در زمینه تولید مستند با توجه به توان مالی شبکه تولیدات خوبی داشته ایم و طرح های مناسبی نیز مصوب شده است. اما عمده فعالیت های ما برای مستندسازی در خارج از کشور انجام می شود که متاسفانه با شیوع کرونا و دشواری رفت و آمد به خارج از کشور و از طرفی مشکلات ارزی، تنها ۲۰ درصد از اهداف و خواسته های ما محقق شده و بسیاری از پروژه ها یا نیمه کاره مانده یا تولید آنها شروع نشده است.

در این زمینه مستند «فرزندان شب» از تولیدات برجسته شبکه در سال گذشته بوده که در جشنواره های داخلی و خارجی موردتوجه قرار گرفته است.

**تاثیر تحولات سیاسی و تحریم های حداکثری بر فعالیت ها و تولیدات شبکه سحر و روند تولید و پخش برنامه ها به چه صورت بوده است؟

-آثار تحریم ها بر فعالیت های شبکه در قالب محدودیت های ایجاد شده در منابع ارزی سازمان کاملا مشهود است. این امر در تولید برنامه های خارج از کشور تاثیر ویژه ای داشته و مشکلاتی را ایجاد کرده اما با مدیریت منابع موجود و ساماندهی فعالیت­های خارج از کشور، توانسته ­ایم همچنان به فعالیت­های خود ادامه دهیم.

**تاثیر کمبود بودجه را بر روند فعالیت های شبکه چطور ارزیابی می کنید؟

-کمبود بودجه قطعا تاثیرات مهمی دارد. بودجه شبکه سحر حتی مانند یک شبکه معمولی داخلی هم دیده نمی­شود. شبکه سحر باید مانند چهار شبکه با فعالیت­های متفاوت و متمرکز در نظر گرفته شود و در تخصیص بودجه این مهم لحاظ شود. متاسفانه کار کردن با بودجه ریالی موجود برای شبکه ای که هزینه ارزی دارد و طبعا باید بودجه ارزی متناسب هم داشته باشد، بسیار دشوار است؛ اما کمبود بودجه باعث نشده که ما از فعالیت های شبکه بکاهیم. در سال گذشته به لحاظ آمار تولید و نوآوری در پخش برنامه سیر صعودی داشتیم. برنامه سازی تولیدی و زنده رشد قابل قبولی داشته است و برنامه های صبحگاهی، خبر صبحگاهی، برنامه های تحلیل مطبوعات منطقه و جهان و برنامه های شامگاهی و شبانگاهی متفاوت بر جذابیت برنامه­ها و تنوع کنداکتور افزوده است.

طبیعی­ است اگر بودجه بهتری داشته باشیم، می­توانیم هم ماهواره­های بهتری را برای انتقال پیام به مخاطبان در اختیار بگیریم و هم سطح کیفی برنامه ­ها، تولیدات و دوبله ­های سریال­ها را در خارج از کشور افزایش داده و  همچنین بر کیفیت برنامه های داخل بیفزاییم. بنابراین انتظار داریم برای سال آینده روند پیش­بینی و تخصیص بودجه همگام با فعالیت و نیازهای شبکه اصلاح شود.

در زمینه تولید یا دوبله سریال ها و فیلم های سینمایی چه تحولاتی در یک سال گذشته در شبکه صورت گرفته است؟

-هرچند تولید سریال و فیلم سینمایی در معاونت برون مرزی به طور متمرکز انجام می­شود اما با تاکید معاون محترم برون مرزی، شبکه سحر می­تواند تولیدات نمایشی مرتبط با حوزه مخاطب به شرط تامین بودجه داشته باشد. البته شبکه سحر در سال های گذشته فیلم های سینمایی و سریال های متعددی را تولید کرده و بودجه مستقلی برای این کار در اختیار داشته است و تلاش می کنیم با جلب بودجه، موضوعاتی را که خاص حوزه مخاطب کانال­های چهار گانه شبکه است، در قالب آثار نمایشی تولید کنیم.

در زمینه دوبله، همانگونه که عرض کردم شبکه سحر در هر چهار کانال در همه ایام سال سریال های مختلفی را دوبله و پخش می کند که مجموع دوبله و زیرنویس سریال­ها سالانه بیش از ۱۴۰۰ قسمت است.

مدیران دوبلاژ شبکه سحر از فعال ترین و پرکارترین همکاران ما هستند. برخی از فعالیت های دوبله قبلا به دلیل داشتن بودجه ارزی در خارج از کشور انجام می شد که به دلیل مشکلات ارزی به داخل کشور انتقال پیدا کرده ولی همچنان دوبله آثار نمایشی در شبکه سحر با دقت و ظرافت و وسواس خاصی انجام می شود.

**تولید برنامه های ترکیبی اجتماعی و فرهنگی نسبت به سال های قبل چه تغییراتی داشته است؟

-هر چهار کانال شبکه سحر، شبکه­های فرهنگی و اجتماعی هستند و از این رو برنامه­ های متنوع اجتماعی نظیر برنامه ­های خانواده، کودک و نوجوان، جنگ های شبانه در کنار برنامه­ های فرهنگی بخش قابل توجهی از تولیدات شبکه را به خود اختصاص داده است. در انتخاب سریال های داخلی برای دوبله و پخش نیز اولویت با سریال هایی است که در کنار جذابیت داستان، بار فرهنگی مناسبی داشته و در انتقال پیام فرهنگ ایرانی- اسلامی مؤثر باشد. در سال گذشته در کنار برنامه هایی پیشین که باز­نگری شده، برنامه زنده صبحگاهی برای هر چهار کانال نیز طراحی شده و در حال پخش است. همچنین به مناسبت­های دینی و فرهنگی نگاه ویژه­ای شده و برنامه­های مناسب این ایام در حال تولید و پخش است. ضمن اینکه میان برنامه های جذاب فرهنگی با ساختار گرافیکی نیز در حال تولید داریم که می­­تواند در اشاعه فرهنگ ایرانی اسلامی مؤثر باشد.

**در مورد مهم ترین برنامه ها و اقدامات در دستور کار آینده شبکه سحر توضیح دهید. چشم انداز آینده شبکه را چطور ارزیابی می کنید؟

-نگاه شبکه سحر این است که تولید برنامه در حوزه مخاطب و حضور مخاطب در برنامه­های شبکه را افزایش دهد. این کار قطعا نیازمند فراهم شدن بودجه مناسب است. برنامه ریزی های خوبی برای ساخت برنامه های مستند، گفت و گو محور و ترکیبی در حوزه مخاطب انجام شده و امیدواریم با رفع مشکلات موجود از جمله شیوع کرونا و مشکلات بودجه ای بتوانیم برنامه سازی بهتری در حوزه مخاطب داشته باشیم.

با این حال می­توان گفت فعالیت­های شبکه در حوزه برنامه ­سازی آمار خوبی دارد و بخش قابل توجهی از آنتن هر چهار کانال به برنامه­ های تولیدی شبکه اختصاص دارد و اگر با این روند افزایشی پیش برویم در سال های آینده با افزایش برنامه سازی در حوزه مخاطب و جذب حداکثری مخاطب، توفیق شبکه را در زمینه های مختلف افزایش خواهیم داد. ضمن اینکه تمرکز خوبی بر گسترش فعالیت­ها در فضای مجازی داریم که معتقدم در این عرصه شبکه می­تواند از محدودیت های معمول در حوزه ماهواره و غیره در حوزه مخاطب نقش­ آفرینی شایسته ای داشته باشد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *